Dobór zabezpieczeń i przekrojów

Strefa (różnicówka) chroni grupę obwodów przed porażeniem. Ale każdy pojedynczy obwód potrzebuje jeszcze własnego bezpiecznika nadprądowego dobranego do tego, co zasila — i przewodu dobranego do tego bezpiecznika. Ten rozdział pokazuje, jak dobrać oba; gotowe tabele są w Dodatku B.

Trzy decyzje w jednej linii

Dla każdego obwodu rozstrzygasz po kolei trzy rzeczy:

typ odbiornika → prąd i krzywa bezpiecznika → przekrój przewodu

Druga wynika z pierwszej (jaki odbiornik, taki prąd i charakterystyka), trzecia z drugiej (przekrój musi „udźwignąć” prąd bezpiecznika). Przejdźmy to po typach obwodów.

Bezpiecznik według obwodu

Obwód	Bezpiecznik	Dlaczego
Gniazda 1-fazowe	B16	16 A pokrywa typowe odbiory gniazdkowe; krzywa B — bez rozruchu
Gniazda 3-fazowe (indukcja, ładowarka)	B16 3-fazowy (lub wg mocy)	ciężki odbiór, własny obwód
Oświetlenie 230 V	B10	małe moce; jeden B10 na grupę/piętro (2300 W)
Rolety, żaluzje	C10	silnik ma prąd rozruchowy — krzywa C nie wybija przy starcie
Przewód sterujący 230 V	B6 / B10 / B16 wg mocy	dobiera się do mocy sterowanego odbioru
DALI	B10	stałe 230 V do opraw, magistrala steruje osobno
Taśmy LED / oprawy 24 V	brak na obwód	to SELV za zasilaczem — bezpiecznik (B16) jest na wejściu 230 V zasilacza

Krzywa B czy C? Pamiętaj z 0.4: B dla odbiorów bez rozruchu (światło, gniazda), C dla silników (rolety). Założenie krzywej B na rolety to klasyczny błąd — bezpiecznik wybijałby przy każdym podniesieniu.

Przekrój według bezpiecznika

Przewód musi unieść prąd, przy którym bezpiecznik jeszcze nie zadziała. Stąd sztywne pary (pełna tabela w Dodatku B):

Bezpiecznik	Min. przekrój żyły
B6 / B10	1,5 mm²
B16	2,5 mm²
B/C 20–25	4 mm²
32 A	6 mm²

Dlatego światło (B10) prowadzi się YDY 3x1.5, a gniazda (B16) YDY 3x2.5. Receptury w Części III podają gotowy przewód dla każdego typu punktu — nie musisz liczyć za każdym razem.

Składanie w całość — przykład jednego obwodu

Obwód gniazd w sypialni:

1. Odbiornik: gniazda 1-fazowe → bezpiecznik B16.
2. Przewód: B16 → przekrój 2,5 mm² → YDY 3x2.5.
3. Strefa: sypialnia to pokój „mieszkalny” → różnicówka „gniazda pokojów” tego piętra (rozdział 05).

Trzy decyzje, komplet. Tak samo postępujesz z każdym obwodem — albo po prostu bierzesz gotowca z odpowiedniej receptury Części III.

Co dobiera się raz, a nie per obwód

Nie wszystko ma bezpiecznik na każdym obwodzie:

• Obwody 24 V (LED, oprawy SELV) — bezpiecznik tylko na wejściu 230 V zasilacza.
• Sygnały (kontaktrony, Tree, audio) — to obwody bezpieczne/pasywne, bez bezpiecznika nadprądowego.
• Rolety — bezpiecznik C10 bywa jeden na piętro dla wszystkich rolet, nie po jednym na roletę (patrz rozdział 09).